Koła Gospodyń Wiejskich mogą ubiegać się o wsparcie w programie „Folk(od)nowa” 2026 organizowanym przez Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi. Program wspiera działania związane z tradycyjną kulturą ludową, lokalnym dziedzictwem, edukacją regionalną i przekazem międzypokoleniowym. To propozycja szczególnie ciekawa dla KGW, które chcą zorganizować warsztaty, spotkania lub cykl zajęć opartych na lokalnych tradycjach.
W puli programu zaplanowano 1 mln zł, a jedno KGW może otrzymać maksymalnie 20 tys. zł dofinansowania. Możliwe jest nawet 100% finansowania projektu, ale w takim przypadku trzeba uzasadnić, dlaczego wnioskodawca ubiega się o pełne pokrycie kosztów.
Istnieje możliwość wniesienia do projektu wkładu własnego rzeczowego lub/i osobowego (w oparciu o wycenę, umowę użyczenia lub/i umowę o wolontariat).
Na co można dostać wsparcie
Program dotyczy przedsięwzięć edukacyjnych związanych z kulturą ludową wsi. Mogą to być m.in. warsztaty, kursy, spotkania, szkolenia, zajęcia i lekcje. Ważne jest, aby projekt był zakorzeniony w tradycjach konkretnego regionu i łączył przekazywanie wiedzy z praktyczną nauką umiejętności. Instytut wyraźnie preferuje działania cykliczne, dłuższe, angażujące różne pokolenia i prowadzące do wspólnego efektu pracy uczestników. Udział w zajęciach musi być bezpłatny.
KGW mogą składać projekty m.in. w takich obszarach jak: gwara i folklor słowny, taniec, muzyka i śpiew, stroje ludowe, rękodzieło i rzemiosło, sztuka ludowa, kuchnia regionalna, obrzędy ludowe i teatr wiejski, a także w formule łączącej maksymalnie dwie kategorie. W praktyce to oznacza, że koło może przygotować np. cykl warsztatów kulinarnych połączonych z opowieścią o lokalnych zwyczajach, zajęcia z haftu i stroju ludowego albo spotkania wokalne i taneczne oparte na tradycjach regionu.
Kto może złożyć wniosek i gdzie realizować projekt
Wśród uprawnionych wnioskodawców regulamin wprost wymienia koła gospodyń wiejskich działające na podstawie ustawy o KGW (ale też i stowarzyszenia, OSP, czy LGD-y). Projekty muszą być realizowane na terenie Polski, na obszarach wiejskich, na terenach sołectw w granicach miast albo w miastach do 5 tys. mieszkańców. Termin realizacji zadania przewidziano od 1 czerwca do 30 września 2026 r.
Termin naboru i sposób złożenia wniosku
Nabór rusza 13 marca 2026 r., a wnioski trzeba przesłać do 3 kwietnia 2026 r. do godz. 23:59:59 na adres folkodnowa@nikidw.edu.pl
Instytut przyjmuje wyłącznie formularze wypełnione elektronicznie. Formularz wniosku jest dostępny na stronie NIKiDW.
Tu trzeba uważać szczególnie mocno, bo regulamin wskazuje wiele błędów formalnych, które powodują odrzucenie wniosku. Odrzucony zostanie m.in. wniosek wysłany po terminie, na zły adres e-mail, przygotowany na niewłaściwym formularzu, wypełniony odręcznie, będący tylko skanem, z brakami w polach obowiązkowych, z błędnymi danymi albo bez właściwego odpisu z rejestru. W jednej edycji można złożyć tylko jeden wniosek.
Jakie koszty można ująć
Dofinansowanie można przeznaczyć przede wszystkim na wynagrodzenia instruktorów, twórców ludowych, ekspertów i prowadzących zajęcia (w oparciu o umowę zlecenie/dzieło/fakturę i in.), na materiały potrzebne do warsztatów (np. plastyczne, rękodzielnicze, spożywcze itd., które ulegają zużyciu podczas projektu) oraz na część kosztów promocyjnych (wydruki ulotek, czy plakatów) i administracyjnych. Regulamin wyraźnie wyklucza jednak wiele wydatków, które dla KGW mogą wydawać się naturalne, ale w tym programie nie będą dopuszczalne. Nie można finansować m.in. zakupu strojów ludowych, poczęstunku dla uczestników, nagród i upominków, transportu uczestników, biletów wstępu, reklamy, zakupu środków trwałych, a także wynajmu sali, sceny, czy sprzętu. Trzeba też pamiętać, że projekt nie może generować przychodów.
Co będzie decydowało o ocenie
Największe znaczenie będzie miało to, czy projekt rzeczywiście realizuje cele programu: przekaz międzypokoleniowy, edukację regionalną, wzmacnianie tożsamości lokalnej i aktywizację mieszkańców wsi. Liczyć się będzie także jakość merytoryczna, dobre osadzenie projektu w tradycji regionu, sensowny harmonogram, racjonalny budżet, doświadczenie osób prowadzących oraz pomysł na trwały efekt i wykorzystanie rezultatów po zakończeniu zadania.
Dlaczego to dobry program dla KGW
Dla KGW „Folk(od)nowa” może być bardzo dobrym źródłem wsparcia na działania, które koła często już prowadzą lub planują rozwijać: warsztaty kulinarne, rękodzielnicze, śpiewacze, obrzędowe czy związane z lokalnym strojem i tradycją. Kluczowe jest jednak, aby nie opisać projektu jako jednorazowego pokazu czy wydarzenia integracyjnego, tylko jako przemyślany proces edukacyjny, najlepiej cykliczny, angażujący mieszkańców różnych pokoleń i mocno osadzony w lokalnym dziedzictwie. Co ważne, grantodawca zachęca do nawiązywania partnerstw z innymi organizacjami w ramach realizacji projektu.
Więcej szczegółów: https://nikidw.edu.pl/folkodnowa-edycja-2026/
Tomasz Śnieciński
PODR Szepietowo