Źródła zanieczyszczeń wód powstają zarówno przy produkcji roślinnej, jak i zwierzęcej. W wodach niektórych rzek i jezior stwierdza się podwyższoną koncentrację jonów azotanowych oraz pozostałości chemicznych środków ochrony roślin, które pochodzą z obszarów użytkowanych rolniczo, a także ze ścieków bytowych i spływów powierzchniowych zanieczyszczonych odchodami zwierząt. Największe źródło zanieczyszczeń wód w obrębie zagrody wiejskiej stanowią miejsca gromadzenia odchodów oraz odpadów gospodarskich.

O skuteczności ochrony wód przed zanieczyszczeniami punktowymi przesądza wykonanie podłóg w pomieszczeniach inwentarskich, jak również zbiorników na stałe i płynne odchody zwierzęce oraz odpady gospodarskie. Nawozy naturalne są bardzo cennym źródłem składników pokarmowych dla roślin i należy dążyć do maksymalnego ograniczenia strat tych składników. Innym źródłem zanieczyszczenia wód są spływające w procesie erozji cząstki gleby. Niezależnie od pochodzenia wszelkich zanieczyszczeń występujących w wodach, ich jakość decyduje o zachowaniu lub zanikaniu cennych przyrodniczo siedlisk.

W zanieczyszczonym środowisku nieuchronnie pogarszają się warunki wzrostu roślinności wodnej i wrażliwych gatunków zwierząt. Przed przystąpieniem do działań mających na celu poprawę jakości wód, należy ocenić indywidualnie ważność wód powierzchniowych znajdujących się na obszarze gospodarstwa jako siedlisk dzikiej przyrody. Należy różne działania zaplanować dla jak najlepszej ochrony bioróżnorodności w cennych siedliskach. Nigdy nie odprowadza się bezpośrednio do rowu, rzeki, stawu, jeziora żadnych ścieków powstających w obrębie siedliska.

Jak chronić wody powierzchniowe przed zanieczyszczeniami ?      

  • Zachowaj przynajmniej 2 metrową zadarnioną, nie nawożoną strefę buforową, mierząc od wierzchołka skarpy cieku.
  • Zachowaj drzewa i krzewy rosnące wzdłuż cieków wodnych w takiej ilości aby około 50% lustra wody pozostawało nie ocienione.
  • W uzasadnionych przypadkach wód powierzchniowych o dużym znaczeniu, szerokość strefy ochronnej powinna wynosić minimum 20 m.
  • Pastwiska przylegające bezpośrednio do brzegu rzek i innych zbiorników wodnych powinny być odgrodzone, aby nie służyły jako wodopój dla zwierząt.
  • Pielęgnuj skarpy zbiorników wodnych na terenie gospodarstwa w sposób rotacyjny, najlepiej w okresie jesienno – zimowym.
  • Wszystkie urządzenia do przechowywania nawozów naturalnych (płyty obornikowe ze zbiornikiem na gnojówkę, zbiorniki na gnojowicę, zbiorniki na soki kiszonkowe) oraz magazyny na nawozy mineralne powinny być zlokalizowane w miejscach oddalonych od wód powierzchniowych.
  • Nawozy naturalne w postaci stałej (obornik) powinny być przechowywane w pomieszczeniach inwentarskich lub na nieprzepuszczalnych płytach.
  • Nawozy płynne (gnojowica, gnojówka ) powinny być przechowywane wyłącznie w szczelnych zbiornikach w odpowiedniej odległości od studni oraz innych zabudowań.
  • Powierzchnia płyty gnojowej przy utrzymaniu zwierząt cały rok w pomieszczeniu przy wysokości pryzmy 2 m, powinna wynosić około 3,5 m2 na 1 DJP
  • Pojemność zbiornika na gnojowicę w oborze rusztowej w przeliczeniu 1 DJP wynosi około 10 m 2, a na gnojówkę w oborze płytkiej przynajmniej 2,5 m2
  • Zbiorniki na płynne odchody zwierzęce powinny mieć nieprzepuszczalne dno i ściany oraz pokrywę z otworem wentylacyjnym.
  • Produkowane w gospodarstwie pasze soczyste, powinny być przechowywane w silosach lub na płytach. Soki kiszonkowe powinny być odprowadzane do studzienek zbiorczych, będących częścią składową silosów.
  • Soki zbierane w studzienkach należy rozlewać na pola lub łąki, z których pochodziła masa roślinna do zakiszania.
  • Należy unikać sporządzania pryzm kiszonkowych bezpośrednio na gruncie, aby nie dopuścić do zanieczyszczenia wód gruntowych sokami kiszonkowymi, przenikającymi do gleby.

                                                      

Literatura

- Red. Duer I . Fotyma M i inni Ocena wpływu rolnictwa w Polsce na zanieczyszczenie wód azotanami w rozumieniu Dyrektywy Rady 91/676 . 2001

                                              

 

                                                                                             Ryszard Wiszowaty

PZDR w Augustowie

Dzisiaj jest 24.11.2017 godz.
Podlaski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Szepietowie